skip to Main Content
Beyond Sleep (filmrecensie) | Column Van Yvonne

Ik ben Yvonne, alleenstaande moeder van twee superleuke kinderen, en werkzaam als GZ-psycholoog in de revalidatie. Daarnaast ben ik filmfanaat (cq verslaafd) en heb ik er graag een mening over. Vanuit mijn vak heb ik de neiging personages in films te analyseren en na te denken over wat de achterliggende gedachte van de filmmaker is. Ik hou erg van spelen met taal en in het schrijven van recensies kan ik mijn liefde voor films en woorden verenigen.

Ik ben meestal te vinden in de reguliere bioscoop, zowel met als zonder de kids. Deze keer ben ik naar het Internationaal Filmfestival Rotterdam in Groningen geweest (IFFRiG). En ik heb daar een aantal indrukwekkende Arthouse films gezien:

Beyond Sleep

…een intrigerende kakofonie van beeld en geluid.

Als openingsfilm heeft het IFFR gekozen voor de verfilming van het boek dat half Nederland vroeger op school gelezen heeft: ‘Nooit meer Slapen’ van W.F. Hermans (1966). Het maakt het voor de IFFR editie hier in het Noorden extra speciaal te weten dat het boek door Hermans destijds geschreven is in Groningen. Het verhaal gaat over de overlevingstocht van een jonge Geoloog die op de toendra in Noorwegen op zoek gaat naar meteorietinslagen. De wetenschapper voelt zich chronisch ongemakkelijk in het woeste landschap, waar hij met zijn veel sportievere en Noors sprekende expeditieleden verblijft, niet meer slaapt en uiteindelijk verdwaald raakt. Wat we zien is wat er met een mens gebeurd en overblijft als je niets hebt om je aan vast te houden en alle zekerheden je worden ontnomen. Geen hele licht verteerbare kost dus en een gewaagde maar wonderschone keuze als start van een festival.

Het boek werd jarenlang als onverfilmbaar gezien. Het grootste gedeelte van het verhaal speelt zich namelijk af in het hoofd van de hoofdpersoon Alfred. En schrijver Hermans zelf is ook bezig geweest om te bedenken hoe hij de gedachtes, observaties en paranoia van Alfred visueel kon maken. Dit is hem echter bij leven en diverse schrijvers na hem echter niet gelukt. Regisseur Boudewijn Koole (bekend van het prachtige jeugddrama Kauwboy) las het boek tien jaar geleden op vakantie en is sindsdien bezig geweest de zoon van Hermans aan zover te krijgen dat hij de film mocht maken. Deze wilde echter in eerste instantie veel liever een bombastisch Hollywood film en had graag Paul Verhoeven als regisseur. Na jarenlang brieven schrijven kreeg Koole hem eindelijk zover zijn film Kauwboy te kijken en daarna mocht hij van hem uiteindelijk toch de uitdaging aangaan. En dat is gelukt.

IMG_0527

‘Beyond Sleep’ is geen makkelijke film, je voelt en ervaart het ongemak en zoekt als kijker, net als de hoofdpersoon, ook naar waar het nou allemaal heen gaat in het verhaal. We worden verpletterd met grootse beelden van het rauwe Noorse landschap en hiermee maakt Koole de nietigheid van de mens in een opslag duidelijk. Uiteindelijk verdwalen we niet alleen in de wildernis maar ook in het hoofd van de geoloog. Het afwisselend gebruik van weidse beelden en intiem op de huid camerawerk samen met het bijna irriterende geluid van de continu aanwezige muggen, weet je als kijker na een tijdje ook niet meer wat echt of niet.

Voor iedereen die groot is geworden met het boek ‘Nooit meer slapen’ en iedereen die geïnteresseerd is in overlevingsfilms en filosofische vraagstukken, is deze film zeker een aanrader. De film draait nu in de filmhuizen.

 

 

Back To Top